જેનુ વાહન નંદી છે, જેના શિષ પર ચંદ્ર અને ગળામાં સર્પ શોભે છે એવા દેવોના દેવ મહાદેવની કૃપા પ્રાપ્ત કરવાનો પવિત્ર અવસર એટલે મહાશિવરાત્રી. આ દિવસે ભાવિક ભક્તો પૂર્ણ આસ્થાથી પૂજન, અભિષેક, હોમ-હવન અને રાત્રિ જાગરણ કરે છે. પરંતુ શિવરાત્રીના પર્વનું સાચું માહાત્મ્ય માત્ર વિધિમાં નહીં, પરંતુ શિવ મહિમા ગાતી કથાઓ સાંભળવામાં પણ રહેલું છે. આવો, મહાશિવરાત્રીના આ પવિત્ર દિવસે આપણે પણ સાંભળીએ ભક્તિની પરાકાષ્ઠા દર્શાવતી વિશેષ શિવ કથા.
ભક્ત વત્સલતાની પરાકાષ્ઠા: શિવરાત્રીની કથા
દેવોના દેવ મહાદેવ, ભોળાનાથ અને કૈલાસપતિ એવા ભગવાન શંકરની કૃપા પ્રાપ્ત કરવાનો અવસર એટલે મહાશિવરાત્રી. આ દિવસે શિવાલયોમાં આરતી, અભિષેક અને બિલ્વપત્રોથી પૂજન કરવામાં આવે છે. અબાલ-વૃદ્ધ સૌ કોઈ આ વિશેષ પૂજામાં ઉત્સાહભેર જોડાય છે. પરંતુ મહાશિવરાત્રીની કથામાં જે ભક્તિ જોવા મળે છે, તે ખરેખર અદભુત અને પ્રેરણાદાયક છે.
અજાણતાં થઈ પૂજા અને પ્રસન્ન થયા ભોળાનાથ
આજથી અનેક વર્ષો પહેલા પ્રાચીનકાળમાં એક પારધી જંગલમાં શિકાર માટે ગયો હતો. ઘણા સમય સુધી રાહ જોવાને છતાં તેને કોઈ શિકાર ન મળ્યો. અંતે રાત્રિના સમયે તેણે ઝાડ પર બેસીને શિકારની રાહ જોવાનો નિર્ણય કર્યો.
પારધીને એ ખબર નહોતી કે જે ઝાડ પર તે બેઠો હતો તે બિલ્વ વૃક્ષ હતું અને તેની નીચે ભગવાન શિવનું પવિત્ર શિવલિંગ સ્થાપિત હતું. આખી રાત શિકારની રાહ જોતા જોતા, અજાણપણે તે બિલ્વના પાન તોડી-તોડીને નીચે ફેંકતો રહ્યો. તે પાન સીધા શિવલિંગ પર પડતા ગયા. આ રીતે કોઈ ભાવના કે વિધિ વિના થયેલી પૂજાથી પણ ભગવાન શિવ પ્રસન્ન થયા.
ભોળાનાથની વિશેષતા
શિવને વૈભવ નહીં, પરંતુ ભાવ ગમે છે. અજાણતાં થયેલી પૂજા પણ જો શુદ્ધ હોય, તો શંકર ભગવાન તેને સ્વીકારી લે છે. આ કથા શીખવે છે કે ભગવાન શિવ ભોળા, દયાળુ અને ભક્ત વત્સલ છે. તેઓ ભક્તની સ્થિતિ કે જ્ઞાન નહીં, પરંતુ નિર્મળ ભાવ જુએ છે.
મહાશિવરાત્રી કેમ ઉજવાય છે?
આ જ કારણથી આજદિન સુધી મહા વદ તેરસના દિવસે ભાવિક ભક્તો સાચા મનથી કૈલાસપતિની આરાધના કરે છે. રાત્રિ જાગરણ, બિલ્વપત્ર અર્પણ, જળાભિષેક અને “ૐ નમઃ શિવાય”ના જાપ સાથે સમગ્ર ભારતભરમાં મહાશિવરાત્રીનું પર્વ ધામધૂમથી ઉજવાય છે.
મહાશિવરાત્રી માત્ર એક તહેવાર નહીં, પરંતુ આત્મશુદ્ધિ અને ભક્તિનો મહોત્સવ છે. ભોળાનાથ શિવને પ્રસન્ન કરવા માટે કોઈ વિશેષ વિધિ નહીં, પરંતુ નિર્મળ હૃદય જરૂરી છે. આ શિવરાત્રી પર આપણે સૌ ભક્તિભાવથી મહાદેવની આરાધના કરી તેમની કૃપા પ્રાપ્ત કરીએ.
પ્રાચીન સિદ્ધનાથ મહાદેવ શિવ મંદિર અને ભક્તિની આસ્થાનો કેન્દ્ર