![]() |
Eklingji Temple Udaipur History : એકલિંગજી (Eklingji) ભગવાન શિવનું એક પ્રખ્યાત નામ છે. રાજસ્થાનના મેવાડ પ્રદેશમાં એકલિંગજી(Eklingji Mahadev)ને રાજ્યના શાસક દેવ તરીકે માનવામાં આવે છે. મેવાડના રાજવી મહારાણાઓ પોતાને ભગવાન એકલિંગજીના દિવાન તરીકે માનીને રાજ્ય ચલાવતા આવ્યા છે.
પ્રખ્યાત એકલિંગજીનું મંદિર(Eklingji Temple Udaipur) નજીક આવેલું એક પ્રાચીન હિંદુ મંદિર સંકુલ છે. આ મંદિર રાજસ્થાનના સૌથી મહત્વપૂર્ણ શૈવ તીર્થોમાંનું એક છે. એકલિંગજી રાજસ્થાન(Eklingji Rajasthan)માં આવેલ આ મંદિર દર વર્ષે હજારો ભક્તોને આકર્ષે છે.
એકલિંગજી મંદિરનો ઇતિહાસ | Eklingji Temple History
ઇતિહાસ મુજબ એકલિંગજી મંદિરનો ઇતિહાસ (Eklingji
Temple History) ખૂબ પ્રાચીન છે. ભગવાન શંકરના સ્વરૂપ એવા એકલિંગજીને અધિષ્ઠાતા દેવ તરીકે રાખીને આ મંદિરનું બાંધકામ ગોહિલ વંશજોએ ઈ.સ. 971માં શરૂ કર્યું હતું.
આ મંદિર સંકુલમાં કુલ 108 નાના-મોટા મંદિરો બનાવવામાં આવ્યા હતા. મુખ્ય મંદિર, જ્યાં ભગવાન એકલિંગજી (Eklingji) બિરાજે છે, તેનું નિર્માણ 15મી સદીમાં કરવામાં આવ્યું હતું.
મંદિરનું બાંધકામ પહેલા નાશ પામેલા મંદિરના અવશેષો પર જ ફરીથી કરવામાં આવ્યું હતું. આ સમગ્ર પરિસર આરસપહાણ અને ગ્રેનાઈટના પથ્થરોમાંથી બનાવવામાં આવ્યું છે, જે તેની ભવ્યતા અને પ્રાચીન કળાને દર્શાવે છે.
મંદિરની રચના | Eklingji Temple Architecture
મુખ્ય એકલિંગજીનું મંદિર (Eklingji
Temple) બે માળના ઊંચા સ્તંભો અને સુંદર નક્શીકામવાળા મંડપથી શોભાયમાન છે. મંદિરનું શિખર અતિ ભવ્ય અને કલાત્મક છે.
મંદિરના ગર્ભગૃહમાં કાળા આરસમાંથી બનેલું ભગવાન એકલિંગજીનું(Eklingji Mahadev)નું શિવલિંગ બિરાજે છે. આ શિવલિંગ વિશિષ્ટ છે કારણ કે તેમાં ચાર દિશામાં ચાર મુખ છે.
આ ઉપરાંત મંદિર સંકુલમાં આવેલ લકુલીશ મંદિર (lakulish mandir) પણ ખૂબ મહત્વપૂર્ણ છે. ઈ.સ. 971માં બનાવાયેલું આ મંદિર લકુલીશ સંપ્રદાયનું સમગ્ર ભારતમાં એકમાત્ર મંદિર માનવામાં આવે છે.
Eklingji Udaipur Location
પ્રખ્યાત Eklingji Udaipur શહેરથી લગભગ 22 કિલોમીટર ઉત્તર તરફ આવેલું છે. આ મંદિર ઉદયપુરથી નાથદ્વારા જતાં માર્ગ પર આવેલું હોવાથી ભક્તો બસ, કાર અથવા અન્ય વાહન દ્વારા સરળતાથી અહીં પહોંચી શકે છે.
દર્શન સમય | Eklingji Temple Timing
ભક્તો માટે Eklingji temple timing ખૂબ મહત્વપૂર્ણ માહિતી છે. સામાન્ય રીતે મંદિર દિવસમાં બે સમય દર્શન માટે ખુલ્લું રહે છે.
Eklingji Temple Timings (સામાન્ય દર્શન સમય):
-
સવારે: 4:30 AM – 7:00 AM
-
સવારે: 10:30 AM – 1:30 PM
-
સાંજે: 5:00 PM – 7:30 PM
મેવાડ રાજપરિવાર |
Eklingji Mahadev
મેવાડના રાજપરિવાર માટે ભગવાન એકલિંગજી(Eklingji Mahadev) રાજ્યના મુખ્ય દેવતા છે. સમગ્ર મંદિર પરિસર મેવાડના રાજપરિવારના ટ્રસ્ટ દ્વારા સંચાલિત થાય છે. દર સોમવારે ઉદયપુરના મહારાણા મંદિરે દર્શન કરવા આવે છે. મંદિરમાં પૂજા કરવાની પરવાનગી માત્ર મેવાડના મહારાજા, રાજપરિવાર અને મંદિરના પુજારીઓને જ છે.
Eklingji Rajasthan Festivals
દર વર્ષે ફાગણ વદ ચૌદસના દિવસે મૂળ Eklingji
Templeમાં ભવ્ય ઉત્સવ ઉજવવામાં આવે છે. આ સમયે મોટી સંખ્યામાં ભક્તો અહીં ભગવાન શિવના દર્શન કરવા આવે છે.
પર્યટકો માટે રહેવાની વ્યવસ્થા | Resorts in Eklingji
કારણ કે Eklingji
temple Udaipur નજીક આવેલું છે, તેથી ભક્તો અને પ્રવાસીઓ માટે રહેવાની વ્યવસ્થા (Resorts
in Eklingji) અને હોટલો ઉપલબ્ધ છે. ઘણા પ્રવાસીઓ ઉદયપુર ફરવા સાથે Eklingji
Rajasthan અને નાથદ્વારાની યાત્રા પણ કરે છે.
એકલિંગજી મંદિર નું ધાર્મિક મહત્વ
રાજસ્થાનના સૌથી પવિત્ર શિવ મંદિરોમાંનું એક Eklingji temple ભક્તો માટે અત્યંત મહત્વ ધરાવે છે. ભગવાન Eklingji
Mahadevને મેવાડના રક્ષક દેવતા તરીકે માનવામાં આવે છે. અહીં દર્શન કરવાથી ભક્તોને શાંતિ, સમૃદ્ધિ અને ભગવાન શિવના આશીર્વાદ પ્રાપ્ત થાય છે એવું માનવામાં આવે છે.
Read More : પારમેશ્વર મહાદેવ મંદિર નું મહત્વ, ઇતિહાસ અને દર્શન મહિમા
